| ||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||
HABER ARAHAVA DURUMU |
T�rkiye'nin En �yi 10 Peyniri
Kars'�n gravyeri mi, Konya'n�n obruk tulumu mu, Ezine'nin beyaz� m�? Gurmeler, yemek ara�t�rmac�lar�, �efler anla�amad�; belediye ve dernek ba�kanlar� da i�in i�ine girdi. Mehmet Ya�in se�ti, farkl� sesler ve itirazlar y�kseldi. 1) HELE DE BEKLEM��SE: EZ�NE'N�N BEYAZI Benim bir numaram beyaz peynir. Onsuz ne kahvalt� ne de rak� masas�na otururum. �yle ya�s�z, diyet, yar�m ya�l� gibi peynirlere hi� y�z vermem. Favorim Ezine. Hele depoda bir-iki y�l beklemi�se, de�meyin keyfime. Beyaz ba��ml�l��� demi�ken: Edirne'nin, inek-ke�i s�t� kar���m�yla yap�lan Antalya'n�n ve sadece ke�i s�t�yle yap�lan Bal�kesir G�nen'in beyazlar�na da selam �akal�m. 2) TULUMDAN FI�KIRAN LEZZET: �ORUM'UN KARGISI Beyazdan sonraki g�zdem tulum. Erzincan, Karaman, �zmir, Bergama tulumlar� da g�zel tabii ama ben bir numaraya �orum'un karg� tulumunu koyuyorum. Bu peyniri ilk yedi�imde �a��r�p kald���m� hat�rl�yorum. Tereya�� k�vam�nda, tad� dama��n her k��esine yay�lan, keskin, �a��rt�c�, her saniye ba�ka bir lezzete b�r�nen, ke�i s�t�n�n t�m �zelliklerini ortaya d�ken bu peynire hi�bir zaman doyamad�m. 3) SEPET PEYN�R�: BALIKES�R'�N KELLES� ��te sofradan eksik etmedi�im bir peynir daha. Burhaniye'ninki, Cunda'n�nki de g�zeldir ama en lezzetlisi Bal�kesir y�resinde yap�l�r: Ayval�k'�n kelle sepet peyniri. Tad�na doyum olmuyor yahu! 4) DEL�K DE��K: KARS GRAVYER� Bence d�nyan�n anl� �anl� peynirlerine nal toplat�r. Lezzetinin s�rr�, y�ksek yaylalarda tatl� ot yiyen Zavot ineklerinin ya�l� s�t�nde sakl�. En sevdiklerim 2300 rak�mda, Bo�atepe k�yl�lerince �retiliyor. 5) DO�U-BATI SAVA�I: ARDAHAN'IN KA�ARI Tamam, kabul en bat�daki Trakya ka�arlar� da �ok g�zel ama benim favorim en do�udan: Ardahan'�n il�esi G�le'de yap�lan. Tereya�� gibi sar� renkli, y�zeyi p�r�zs�z ve tad� damakta uzun s�re kalabiliyor. 6) ARNAVUTLAR GET�RD�: KARACABEY'�N M�HAL��� Topu topu 200 y�ll�k bir ge�mi�e sahip, Bursa'n�n Karacabey il�esindeki Mihali� y�resine Arnavut g��menler taraf�ndan getirildi. Lezzetinin yan� s�ra �ok da besleyici. Rak�n�n yan�na �ok yak���r. 7) KENT G�B� YE��L: KONYA'NIN K�FL�S� Anadolu'nun en �zellerinden biri olan k�fl� peyniri Konyal�lar ��yle tarif ediyor: "Konya'n�n tarihi kadar eski, kentin rengi gibi ye�il." G�k peynir, g��ermi� peynir, Konya ye�il peyniri de deniyor. 8) RUMLARDAN M�RAS: �ZM�R'�N KOPAN�ST�S� Karaburun'da yap�lan kopanisti peynirinin yap�m�nda ke�ilerin s�t�nden yap�lm�� peynirin suyu kullan�l�yor. Rumlardan miras kalm��, yo�un bir kokusu ve keskin bir tad� var. 9) RE�ELLE M�KEMMEL: MANYAS LORU Lor ve ��kelek de g�zdelerim aras�nda. �zellikle Manyas'�n tatl� loru: �st�ne biraz da �ilek re�eli gezdirilirse insan yemeye doy�yor. ��kele�iyse b�rek i�inde ve makarna sosunda kullan�r�m. 10) TAM MEZEL�K: DO�U'NUN SERTLER� Do�unun, sert, tuzlu peynirlerini de s�ralamaya almak gerek. Suda bekletip �yle yemek laz�m. B�ylece hem yumu�ar hem de fazla tuzdan kurtulur. Bu peynirlerden �ok lezzetli meze olur. KONYA'NIN TULUMU YED�NC�L��E KONUR MU? REF�KA B�RG�L Memleketimizin k�lt�r �e�itlili�ine, topraklar�n�n bereketine en g�zel kan�tt�r peynir. 250'nin �zerinde farkl� peynir saymak m�mk�n. Ammaaaa... Bence Konya'n�n Divle tulumu a��k ara birinci. A��zda yava� yava� yay�lan, �nce dokusunu sonra tad�n�, en son da s�t�n aromalar�n� alabildi�iniz kremsi bir m�cevher. ��indeki bakteri ve enzimler laboratuvarda bile yap�lamayacak cinsten. Karaman'da yap�l�yor, sonra may�sta Divle Ma�aras�'nda olgunla�maya b�rak�l�yor. Bu ma�arada s�cakl�k yaz�n bile 4-5 dereceyi ge�miyor, peynirler y�zde 80-85 nem oran�nda ya�lan�yor ve k���n havalar iyice so�udu�unda olgunla��yor. 232 metre uzunlu�unda bir so�uk hava deposu gibi olan bu ma�aradan ba�ka yerde yap�lam�yor. Tam anlam�yla e�siz! Nas�l ki d�nyan�n d�rt bir yan�ndan insanlar rokfor tad�m� ve yap�m�n� g�rmek i�in gastronomi turlar�nda zaman ve para harc�yor, ben inan�yorum ki 15-20 y�l sonra ayn� �ey bu peynir i�in de olacak. T�pk� di�er tulum peynirleri ( Karg� tulumu, Savak tulumu, Giresun k�fl�s�, Giresun ac�s�) gibi t�ra�lanm�� ke�i derisinden yap�lm�� tulumlar i�inde saklanmas� gerekir. Ama ne yaz�k ki tulum deyince art�k sadece plastik bidonlara kurulmu� tulumlar� t�ketiyoruz. Yeri gelmi�ken iki ipucu: E�er rengi daha beyaz, g�zeneksiz ve tad� kremams�ysa tulum bidona kurulmu� demektir. Biraz daha sert, kuru ve sar�ms�ysa afiyet olsun! BEYAZ, SEN B�Z�M CANIMIZSIN Peynir s�ralamas� yaparken hayat�m�za girmesindeki s�kl��a g�re mi yoksa tad�n�n zenginli�ine g�re mi diye de d���nmek laz�m. Tabii ki her beyazpeynir bizim can�m�z kan�m�z. Avrupa ve �zellikle Akdeniz �lkelerindeki zeytinya��, et t�ketimi gibi rakamlara bakt���m�zda bize birka� tur bindirirlerken i� peynire geldi�inde ki�i ba��na 17 kilo t�ketimle kafa kafaya gidiyoruz. Bunda da en b�y�k pay beyazpeynirin. Bir de mihali� var tabii... T�rkiye'de peynirle ilgili en g�zel kitab�n yazar� Artun �nsal'a g�re 'peynirlerin �ah�' olan mihali�. BUNLAR DA D��ER FAVOR�LER�M Dil peyniri: Mozarellaya g�sterilen ehemmiyetin onda biri g�sterilse u�aca��na emin oldu�um bir �e�it. Bu zenginlik i�inde en �nemli kanaat �nderlerinin bile atlad��� bir peynir. Hellim: Restoranlarda ana yemek olarak sipari� edilen etsiz salatalar�n �ah�d�r hellim. Hele de taze ve i�i naneli olursa �enenize mutluluktan kramp girebilir. Bana genelde olur.. Bergama tulumu: Bak�n i�te bu, kalsifiye tuzlar�yla memleketimizin 'parmesan'�... Hele de g�zel olgunla�m��sa. Ka�ar: Kars'a gitti�imizde tad� biraz daha kokulu ve yo�undur. Trakya'da tad� ve yo�unlu�u daha sakin. B�y�kada'da deniz havas�yla yendi�inde insan�n akl�n� ba��ndan al�r. Burada Trakya ka�ar�n� da bizi �ocuklu�umuzdan beri yaln�z b�rakmad��� i�in �lhan Ko�ulu ve emeklerinden bahsetmemek haks�zl�k olur. Tad� ve yo�unlu�u daha sakindir. NEREDEN ALINIR? TAB�� K� CANKURTARAN'DAN Ad� �st�nde: Cankurtaran. �stanbul'da iyi peynir yemek istiyorsan�z imdad�n�za ko�ar. M�s�r �ar��s�'nda. Anadolu yakas�ndaysa Ecevitler, �engelk�y peynircisi akl�n�zda bulunsun. Bir de ipucu: Kars gravyeri, ka�ar, mihali� gibi ya�lanm�� peynir se�erken deliklerine bak�n. Delikler ne kadar b�y�kse peynir olgunla��rken bakteri ve enzimlerin ��kard�klar� gazlar�n i�lerini o kadar iyi yapt���n�n kan�t�d�r. EZ�NE �RET�C�LER�NE HAKSIZLIK ETMEK �STEMEM AMA... AYL�N �NEY TAN K�rklareli bir t�rl� hak etti�i yeri bulam�yor. Oysa tam bir peynir kenti. Son derece g�zel beyazpeynirler �retiliyor. Ayr�ca Trakya ka�arlar� da muhte�em. Ka�ar�n hafif a��z dalayan�na 'biberli', daha latif ve kaymaks� olan�na 'lokumlu' deniyor. Eski ka�arda y�ld�z isim Vas�f G�rel Mand�ra. Merkezdeki G�rka�lar da altta kalm�yor: Kasaplararas� denen yerde, tam k�fteci K���k Mustafa'n�n kar��s�nda. K�rklareli'nin me�hur peynircisi S�z�lm��ler ise hem eski ka�arda, hem beyazpeynirde iddial�. 'Pa�al' diye sat�lan (veya rak�l�k diye aranan) koyun-ke�i-inek s�t� kar���m� peyniri en pop�leri. Gelmi�ken ye�ilbiberli ek�imik de al�n. �nan�n ayda bir peynir al��veri�i i�in K�rklareli'ye gitmeye ba�layacaks�n�z! BU DA BEN�M �LK 5'�M 1. Beyazpeynir ( K�rklareli) 2. Ka�ar peyniri ( K�rklareli) 3. Erzincan tulum (Erzincan, tercihan �avak a�ireti) 4. Nev�ehir k�fl� tulum / Divle Karaman k�fl� tulum 5. �sli �erkes Peyniri ( D�zce) NEREDEN ALINIR? REF�KA HAKLI, EN �Y�S� CANKURTARAN �stanbul'da tart��mas�z favorim Cankurtaran. Yurtd���ndaki peynir tad�mlar�na hep onlar�n peynirlerini g�t�r�yorum. Yabanc� yemek yazarlar�n� da ayak�st� T�rk peynirleri kursu i�in oraya s�r�kl�yorum. Erzincan tulumunun has� burada, az�c�k deriye yak�n yerinden k�fl�s�n� bana ay�rmam��larsa belki size de verirler... Bunun d���nda yine ayn� �ar��daki Temiz Peynirci, Kad�k�y'deki Alt�noluk, �sk�dar'daki Kemah, �zmir Kemeralt�'ndaki Ankara Pazar� da say�lmas� gereken adresler aras�nda. Ha yok yoldaysan�z Afyon'da ��isa� �ark�teri'ye, D�zce'de Nefis S�t'e, Burdur'da Zeytin-Peynir Pazar�'na, �zmir'de Emiralem'e u�ramadan ge�meyin. 'Peynir A�k�na' kitab�n�n yazarlar� da anla�am�yor EN �Y�S� DO�UDA NE�E B�BER 1. Kars gravyeri - Do�u Anadolu 2. Divle obruk peyniri 3. �sli Abaza peyniri 4. Ermenek deri tulum 5. K�lek peyniri HAYIR EFEND�M, ORTADA! BERR�N BAL ONUR 1. Divle obruk tulumu - �� Anadolu 2. Bergama tulumu 3. �orum karg� tulumu 4. K�rklareli eski ka�ar� 5. Mersin bezde tulumu ��MD� BANA KIZAN �OK OLACAK AMA... M�GE AKG�N ** Hakikaten tembel i�i: Mayala s�t�, bas tuzu... Tuzundan kurtulmak i�in suya koydu�umuzda da t�m lezzeti gidiyor. O y�zden Ya�in gibi birinci s�raya beyazpeynirlerimizi koymuyorum. ** Ezine beyaz� co�rafi i�aret ald�. �irden mayas�yla yap�lmas� gerek. Ama bug�n kime sorsan�z Ezine peyniri yap�yor. ** Trakya ka�ar�n�n son d�nemde bilinirli�i artt� ya... Divle obruk tulumunda da ayn� sorunlar ba� g�stermeye ba�lad�. ** Peynirlerimizi se�elim, listeler yapal�m ama as�l pe�ini b�rakmamam�z gereken peynir yap�m�nda orijinal tarife uyulmas�. ** �yi tulum a��zda, tuzun �n planda olmad���, yo�un bir aroma b�rak�r. Trakya ka�ar� da �yle. Ama iyi ka�ar yapan k���k �retici o kadar azald� ki! ** Benim s�ralamamda emekle, sab�rla yap�lan Divle obruk, �orum karg� gibi tulum peyniri �e�itleri ilk s�ralar� payla��yor. Ard�ndan da s�ra Kars gravyeri ve Trakya ka�ar�na geliyor. ** Apayr� bir kategori diye d���nd���m i�in s�ralamamda yer vermedi�im mayas�z, s�t�n limon ya da sirkeyle kaynat�lmas�yla yap�lan ek�imik; peynir suyundan yap�lan lor ve yo�urt suyundan yap�lan ��kelekler de Anadolu'nun bir ba�ka zenginli�i. VAN'IN OTLUSUNU N�YE K�MSE SAYMIYOR? T�RK�YE'N�N BOCUSE D'OR ANTREN�R� RUDOLF VAN NUNEN 1. Kars gravyeri 2. Van otlu peyniri 3. Ezine beyaz� 4. Erzincan tulumu 5. Konya obru�u LOKANTA FAR�NA'NIN �EF� VE ��LETMEC�S� JALE BALCI 1. Kars gravyeri 2. Ezine beyaz� 3. Antakya'n�n lava� peyniri 4. Ankara G�lba��'n�n tulum peyniri 5. Ayval�k lor peyniri B�R TATSANIZ B�R DAHA BIRAKAMAZSINIZ KONYA KARAMAN DERNE�� BA�KANI HAKKI SARITA� Bir b�lgede o peynir sevilirken bu b�lgede bu seviliyor. �nsandan insana damak zevki de�i�iyor tabii. Konya'n�n peyniri �zel bir tat. Bir tatsan�z bir daha b�rakamazs�n�z. ALTERNAT�F�M�Z YOK KARS BELED�YE BA�KANI MURTAZA KARA�ANTA Ka�ar ve ondan yap�lan gravyer dendi�i zaman Kars'tan ba�ka yerde alternatifi olamaz. ��nk� bizim ka�ar�m�z 'd�nya markas�' stat�s�ne girdi. Ka�ar� bir numara olan ilin, gravyeri de bir numarad�r. HURR�YET Bu haber 176 defa okunmu�tur.
|
SON YORUMLANANLAREN �OK OKUNANLAR |
||||||||||||||||||||||||
Sitemizde yer alan i�erik, referans/kaynak belirtilmedi�i s�rece kendimize ait olup, kaynak belirtilmeden ba�ka ortamlarda yay�nlanmas� Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun 25. ve 36. maddeleri gere�ince yasalara ayk�r�d�r. ��eri�i ba�ka platformda payla�mak istedi�iniz taktirde, taraf�m�zdan izin alman�z ve kaynak bilgisini yaz�n�n bitimine eklemeniz gerekmektedir. Tek ba��na kaynak g�stermeniz yeterli de�ildir. Aksi takdirde do�acak yasal sorumluluk, i�eri�i payla�anlara aittir. Altyap�: MyDesign |
||||||||||||||||||||||||||